Rookvrije kindomgeving
Rookvrije omgevingen zijn cruciaal voor een gezonde jeugd: zien roken, doet roken. Daarom brengt GGD Noord- en Oost-Gelderland, samen met gemeenten en met behulp van subsidie, in beeld welke (kind)omgevingen in onze regio al rookvrij zijn en welke ondersteuningsbehoefte zij hebben om rookvrij te worden.
Doel
Het doel was om rookvrije kindomgevingen, zoals sportverenigingen, speeltuinen en kinderboerderijen inzichtelijk te maken voor onze gemeenten. Ook wilden we hen ondersteunen bij het stimuleren van deze omgevingen om rookvrij te worden. Zo werken we samen aan een Rookvrije Generatie.
Aanpak
Gemeenten bepaalden zelf met welke omgeving(en) zij aan de slag gingen. De GGD ontwikkelde per omgeving een vragenlijst. Daarin vroegen we onder andere naar de rookvrije status, het beleid of afspraken over roken en de behoefte aan ondersteuning.
In de Achterhoek kozen de gemeenten gezamenlijk voor de sportomgeving. Andere gemeenten kozen voor een lokale aanpak. Ook daar stond de sportomgeving vaak centraal. De gemeenten verspreidden de vragenlijsten via hun eigen kanalen richting de gekozen omgeving(en). De GGD verzamelde en analyseerde alle gegevens. We presenteerden de resultaten aan de gemeenten en deelden per club, vereniging of speeltuin de opgehaalde behoeften. Zo konden gemeenten hierover gericht in gesprek gaan.
In enkele gemeenten werkten de gemeente, de GGD en andere partners (zoals JOGG Team-Fit, buurtsportcoaches of verenigingsondersteuners) samen om bijvoorbeeld een bijeenkomst te organiseren. Andere gemeenten pakten de vervolgacties zelfstandig op.
Alle gemeenten, ook zonder deelname aan het vragenlijstonderzoek, konden materialen van de Rookvrije Generatie bestellen. De meeste gemeenten maakten hier gebruik van en verspreidden de materialen via onder andere sportverenigingen, buurthuizen, scholen en speeltuinen.
Een rookvrij-bord is een start, geen eindpunt
Wat leverde het op?
Gemeenten kregen beter inzicht in hoe rookvrij de gekozen (kind)omgeving is. Op basis hiervan zetten zij vervolgstappen om deze omgevingen rookvrij te maken. Gemeenten deelden mooie voorbeelden met elkaar (zie ook de interviews op deze pagina) en stimuleerden elkaar om actief aan de slag te gaan met dit thema. Ook werkten zij nauwer samen met partners, zoals JOGG TeamFit. In veel gemeenten is deze samenwerking vastgelegd voor de langere termijn.
Rookvrij begint bij de leefomgeving
Vragenlijsten kindomgevingen
De ontwikkelde vragenlijsten kun je nog steeds gebruiken. Wil je hier nog ondersteuning bij? De GGD kan tegen betaling de vragenlijst programmeren en de uitkomsten analyseren en presenteren.
Rookvrije kindomgeving - Vragenlijst voor sportverenigingen
DownloadRookvrije kindomgeving - Vragenlijst voor speeltuinen
DownloadRookvrije kindomgeving - vragenlijst voor dierentuin of attractieparken
DownloadRookvrije kindomgeving - vragenlijst voor campings of vakantieparken
DownloadRookvrije kindomgeving - vragenlijst voor buurthuizen
Download- Website Rookvrije generatie voor landelijke voorbeelden en materialen
- Sportpakketten van NIX18 voor sportpakketten voor clubs
- Campagnes zoals NIX18 en Nee tegen Vapen
- NOC NSF heeft ook veel materialen voor gemeenten en verenigingen over hoe zij het gesprek kunnen aangaan over roken/vapen.
Meer informatie
Bekijk de notitie van het Trimbos-instituut waarin zij beschrijven wat gemeenten kunnen doen als het gaat om roken en vapen. Het rookvrij maken van (kind)omgevingen, het bekendmaken van stoppen-met-roken hulp bij inwoners en het uitdragen van campagnes en geven van voorlichting.
Lees meer
Dit magazine bundelt inzichten en praktijkvoorbeelden over lokaal tabaksontmoedigingsbeleid en laat zien hoe GGD’en en gemeenten bijdragen aan een Rookvrije Generatie in 2040. Het biedt concrete tips om beleid en samenwerking te versterken.